Quy định về địa giới hành chính đóng vai trò quan trọng trong việc xác định ranh giới và phân chia các đơn vị hành chính tại Việt Nam. Những quy định này không chỉ đảm bảo tính chính xác trong quản lý nhà nước mà còn tạo điều kiện thuận lợi cho sự phát triển kinh tế – xã hội của từng địa phương. Bài viết này sẽ cung cấp cái nhìn tổng quan về các quy định pháp lý liên quan, quy trình xác định và điều chỉnh địa giới hành chính, cũng như những vấn đề thực tiễn mà các địa phương đang đối mặt.
>>> Xem thêm: Máy GNSS RTK – Công nghệ GPS hiện đại, giúp nâng cao độ chính xác trong đo đạc và khảo sát địa hình
Quy định về địa giới hành chính

Địa giới hành chính là phạm vi lãnh thổ được xác định rõ ràng, phân chia các đơn vị hành chính từ cấp tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương, cấp huyện, xã, phường, thị trấn đến các đơn vị hành chính khác. Việc xác định địa giới hành chính là một yếu tố quan trọng trong tổ chức bộ máy nhà nước, nhằm bảo đảm quyền lợi hợp pháp của công dân, tạo điều kiện thuận lợi cho sự phát triển kinh tế, xã hội và quản lý hành chính hiệu quả. Thiết bị đo đạc hiện đại hỗ trợ công tác đo đạc cắm mốc ranh giới đất thường được các kỹ sư địa chính, chuyên viên quy hoạch sử dụng đó là máy Hi-Target V200, Satlab EYr…
Luật Tổ chức chính quyền địa phương năm 2015
Luật Tổ chức chính quyền địa phương (Luật số 76/2015/QH13) là văn bản pháp lý cao nhất trong việc xác định các đơn vị hành chính của Việt Nam. Theo Điều 3, Luật Tổ chức chính quyền địa phương quy định các đơn vị hành chính gồm: đơn vị hành chính cấp tỉnh, cấp huyện, cấp xã và các đơn vị hành chính tương đương. Luật quy định về thẩm quyền, trình tự thủ tục thay đổi địa giới hành chính, bao gồm việc sáp nhập, chia tách, thành lập mới hoặc điều chỉnh địa giới đơn vị hành chính, nhằm đảm bảo sự phát triển bền vững và phù hợp với tình hình thực tế của từng địa phương.
Ngoài ra, theo Điều 4, Luật Tổ chức chính quyền địa phương cũng quy định quyền hạn của các cơ quan có thẩm quyền trong việc tổ chức, điều chỉnh địa giới hành chính. Các thay đổi phải được thực hiện theo trình tự, thủ tục luật định, đảm bảo tính minh bạch, công khai, đồng thời bảo vệ quyền lợi của công dân.
Nghị định số 37/2014/NĐ-CP của Chính phủ
Nghị định số 37/2014/NĐ-CP quy định về việc phân chia, điều chỉnh địa giới hành chính cấp huyện và cấp xã. Theo đó, việc điều chỉnh địa giới hành chính phải căn cứ vào nhu cầu phát triển kinh tế – xã hội, đặc biệt là yếu tố về dân cư, địa lý, hạ tầng cơ sở, và các yếu tố khác có liên quan. Nghị định yêu cầu quy trình điều chỉnh địa giới phải được thực hiện qua các bước nghiêm ngặt như khảo sát, tham vấn cộng đồng và lấy ý kiến của các cấp chính quyền, sau đó trình các cơ quan có thẩm quyền phê duyệt.
Điều này nhằm đảm bảo tính hợp lý trong việc phân chia các khu vực hành chính, tránh tình trạng phân chia không hợp lý, gây khó khăn cho công tác quản lý nhà nước.
Nghị định số 92/2009/NĐ-CP của Chính phủ
Nghị định số 92/2009/NĐ-CP điều chỉnh quy định về việc sắp xếp các đơn vị hành chính cấp xã. Đây là một trong những văn bản quan trọng trong việc quản lý hành chính tại các đơn vị xã, phường, thị trấn. Nghị định này quy định chi tiết các tiêu chí về diện tích, dân số, và các yếu tố hạ tầng cơ sở khi thực hiện việc sáp nhập, chia tách, hoặc thành lập các đơn vị hành chính cấp xã mới.
Công tác sắp xếp đơn vị hành chính cấp xã phải đảm bảo tính hợp lý trong việc sử dụng tài nguyên, cải thiện chất lượng quản lý hành chính tại các địa phương, đồng thời thúc đẩy phát triển kinh tế và xã hội trong khu vực.
Thông tư số 07/2014/TT-BTNMT của Bộ Tài nguyên và Môi trường
Thông tư số 07/2014/TT-BTNMT hướng dẫn về việc lập bản đồ địa giới hành chính, xác định và đo đạc các ranh giới hành chính của các đơn vị hành chính từ cấp tỉnh đến cấp xã. Bản đồ địa giới hành chính không chỉ là công cụ quan trọng trong việc quản lý lãnh thổ mà còn là cơ sở để điều chỉnh địa giới khi có sự thay đổi. Việc lập và cập nhật bản đồ địa giới hành chính phải tuân thủ các quy định về đo đạc, chuẩn hóa dữ liệu để đảm bảo tính chính xác và minh bạch.
Thông tư cũng nêu rõ quy trình thực hiện đo đạc, xác định tọa độ và ranh giới của các đơn vị hành chính để tránh sai sót trong việc phân chia lãnh thổ hành chính.
Quyết định số 02/2019/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ
Quyết định này quy định về các điều kiện, thủ tục để thành lập các thành phố trực thuộc trung ương. Quyết định đưa ra các tiêu chí cụ thể về dân số, diện tích, cơ sở hạ tầng và các yếu tố khác khi một đơn vị hành chính cấp tỉnh có nhu cầu được nâng cấp thành thành phố trực thuộc trung ương. Điều này nhằm đảm bảo quá trình đô thị hóa diễn ra đồng bộ, phù hợp với tình hình phát triển và yêu cầu quản lý nhà nước.
Quyết định số 417/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ
Quyết định số 417/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ quy định về việc điều chỉnh địa giới hành chính để thành lập các thành phố trực thuộc trung ương. Việc điều chỉnh địa giới hành chính nhằm đáp ứng yêu cầu quản lý hành chính của các thành phố lớn, đồng thời tạo điều kiện thuận lợi cho phát triển kinh tế, xã hội tại các khu vực có mật độ dân cư cao, cơ sở hạ tầng phát triển.
Nghị quyết số 1211/2016/UBTVQH13 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội
Nghị quyết này của Ủy ban Thường vụ Quốc hội quy định các thủ tục và trình tự khi có sự thay đổi về địa giới hành chính cấp tỉnh và cấp huyện. Nghị quyết nêu rõ các nguyên tắc và quy trình cần thiết để đảm bảo sự minh bạch, công khai khi thực hiện việc thay đổi địa giới hành chính. Điều này bao gồm việc tham vấn ý kiến của các cơ quan có thẩm quyền, các tổ chức xã hội, và cộng đồng dân cư.
>>> Xem thêm: Mốc địa giới hành chính: Cơ sở để xây dựng các chính sách phát triển địa phương
Tác động của quy định về địa giới hành chính đối với phát triển kinh tế – xã hội

Quy định về địa giới hành chính có ảnh hưởng sâu rộng đến sự phát triển kinh tế – xã hội của một quốc gia, đặc biệt trong việc quản lý đất đai và phân bổ nguồn lực. Cụ thể, các tác động này được thể hiện ở một số khía cạnh sau:
Tạo sự minh bạch trong quản lý đất đai
Việc xác định rõ ràng địa giới hành chính giúp các cấp chính quyền dễ dàng quản lý và kiểm soát đất đai, đảm bảo việc phân bổ tài nguyên hợp lý. Điều này không chỉ giúp hạn chế tình trạng tranh chấp đất đai, mà còn thúc đẩy việc sử dụng đất đai hiệu quả trong phát triển kinh tế, tạo nền tảng vững chắc cho các dự án đầu tư.
Tăng cường phân cấp quản lý
Quy định về địa giới hành chính giúp phân định rõ trách nhiệm của các cấp chính quyền từ cấp tỉnh, cấp huyện đến cấp xã. Từ đó, tạo điều kiện thuận lợi cho việc quản lý, điều hành các hoạt động kinh tế, đặc biệt là trong việc cấp phép, giải quyết các vấn đề về đất đai và xây dựng.
Hỗ trợ quy hoạch phát triển bền vững
Các thông tin về địa giới hành chính là cơ sở để xây dựng và triển khai các quy hoạch phát triển kinh tế – xã hội, đặc biệt là trong lĩnh vực đô thị, giao thông và nông nghiệp. Quy định rõ ràng về địa giới giúp các cơ quan chức năng có thể lập kế hoạch phù hợp, từ đó tạo ra sự đồng bộ trong phát triển hạ tầng và dịch vụ công.
Thúc đẩy đầu tư và phát triển khu vực
Việc xác định chính xác địa giới hành chính góp phần tạo ra một môi trường ổn định và minh bạch, thu hút các nhà đầu tư trong và ngoài nước. Các nhà đầu tư sẽ yên tâm hơn khi biết rằng các quy định về đất đai và quy hoạch là rõ ràng và ổn định, giúp họ dễ dàng triển khai các dự án phát triển.
Giảm thiểu mâu thuẫn và tranh chấp
Một trong những lợi ích quan trọng của việc xác định địa giới hành chính là giúp giải quyết các mâu thuẫn và tranh chấp liên quan đến đất đai giữa các địa phương. Điều này không chỉ bảo vệ quyền lợi hợp pháp của người dân mà còn giúp các chính quyền địa phương tập trung vào việc phát triển kinh tế và cải thiện đời sống xã hội.
Cải thiện quản lý nguồn lực và phân phối ngân sách
Khi các đơn vị hành chính có địa giới rõ ràng, việc phân bổ ngân sách và nguồn lực cho các dự án phát triển được thực hiện chính xác và công bằng hơn. Các khu vực có nhu cầu đặc biệt sẽ được ưu tiên nguồn lực, giúp tăng trưởng kinh tế đồng đều và bền vững.
>>> Xem thêm: Cách tính thuế khi làm sổ đỏ lần đầu: Hướng dẫn chi tiết, dễ hiểu
Quy định về địa giới hành chính không chỉ là cơ sở pháp lý quan trọng cho việc quản lý nhà nước mà còn ảnh hưởng sâu sắc đến sự phát triển của các địa phương. Việc hiểu rõ và thực hiện đúng các quy định này sẽ giúp giảm thiểu tranh chấp, nâng cao hiệu quả quản lý và tạo điều kiện thuận lợi cho sự phát triển kinh tế – xã hội. Do đó, việc tuân thủ và cập nhật những quy định liên quan là cần thiết để đảm bảo sự ổn định và phát triển bền vững trong hệ thống hành chính.
Be the first to review “Tìm hiểu các quy định về địa giới hành chính hiện nay”